AMH, yumurtalıklardaki küçük foliküllerden salgılanan ve yumurtalık rezervi hakkında fikir veren bir hormondur. Kan testiyle ölçülür ve kadının o dönemdeki yumurta sayısına dair bir gösterge sunar.
İlgili terimler: Over Rezervi · FSH · Antral Folikül Sayısı · Erken Yumurtalık Yetmezliği
Antral folikül sayısı, ultrasonda yumurtalıklarda görülen küçük foliküllerin sayılmasıyla elde edilen rezerv göstergesidir. Sonuç, yumurtalık rezervi ve ilaçlara verilebilecek yanıt hakkında fikir verir.
İlgili terimler: Folikül · AMH · FSH · Over Rezervi
Azospermi, menide sperm hücresine rastlanmaması durumudur. Nedenin belirlenmesi ve uygun yöntemin seçilmesi ileri değerlendirme gerektirir.
İlgili terimler: Mikroenjeksiyon · Micro TESE · Döllenme
Adenomyozis, endometrium benzeri bez ve destek dokusunun rahmin kas tabakası içinde bulunmasıdır. Ağrılı veya yoğun âdet kanamasıyla ilişkili olabilir. Endometriozisten ayrı bir hastalıktır ve bazı kişilerde infertiliteye eşlik edebilir.
İlgili terimler: Endometriozis · Miyom · Endometrium · İnfertilite
Aşılama, laboratuvarda hazırlanıp hareketli spermlerden zenginleştirilen semen örneğinin ovulasyon döneminde ince bir kateterle rahim içine bırakılmasıdır. Döllenme vücut içinde gerçekleşir. Bu yönüyle laboratuvarda döllenmenin sağlandığı tüp bebekten ayrılır.
İlgili terimler: Ovulasyon · Spermiogram · Erkek İnfertilitesi · Tüp Bebek
Beta hCG, embriyo tutunduktan sonra salgılanan gebelik hormonunun kandan ölçüldüğü testtir. İnsan koryonik gonadotropini denilen bu hormon önce gelişen embriyonun çevresindeki hücrelerden, sonra plasentadan salgılanır.
İlgili terimler: Embriyo Transferi · İmplantasyon · Progesteron
Blastokist, döllenmeden yaklaşık beş-altı gün sonra ulaşılan ileri embriyo gelişim aşamasıdır.
İlgili terimler: İç Hücre Kütlesi · Trofektoderm · Dondurulmuş Embriyo Transferi · Embriyo Derecelendirme
Boş gebelik, rahim içinde gebelik kesesi gelişmesine rağmen embriyonun oluşmadığı veya gelişimin çok erken dönemde durduğu gebelik kaybıdır. Tanı, gebelik haftası ve ultrason ölçümleri dikkate alınarak konur. Gerekli durumlarda belirli bir süre sonra ultrason tekrarlanır.
İlgili terimler: Embriyo · Beta hCG · Gebelik Kesesi · Gebelik Kaybı
Endometrioma, endometriozis odaklarının yumurtalıkta oluşturduğu ve içinde eski kan birikebilen kisttir. Koyu renkli içeriği nedeniyle halk arasında çikolata kisti olarak adlandırılır. Yumurtalık rezervi üzerindeki etkisi kistin özellikleri ve uygulanacak tedaviyle birlikte değerlendirilir.
İlgili terimler: Endometriozis · AMH · Over Rezervi · Yumurta Dondurma
Döllenme, yumurta ile spermin birleşerek embriyonun oluşmaya başlamasıdır.
İlgili terimler: Mikroenjeksiyon · Blastokist · Embriyo Transferi
Dondurulmuş embriyo transferi, daha önce dondurularak saklanan bir embriyonun çözülüp rahme yerleştirilmesidir. Tüp bebek döngüsünde transfer edilmeyen, gelişimi uygun embriyolar vitrifikasyon denilen hızlı dondurma yöntemiyle saklanabilir. Böylece yeni bir ilaç ve yumurta toplama sürecine gerek kalmadan ileride transfer yapılabilir.
İlgili terimler: Embriyo Transferi · Blastokist · Embriyo Derecelendirme · Endometrium
Dış gebelik, gebeliğin rahim boşluğu dışında oluşmasıdır. En sık fallop tüpünde görülür. Dış gebelik normal biçimde ilerleyemez ve iç kanama riski taşıyabildiği için tıbbi değerlendirme gerektirir.
İlgili terimler: Beta hCG · HSG · Hidrosalpenks · Embriyo Transferi
Embriyo, döllenmeyle oluşan zigotun hücre bölünmeleriyle ilerlediği erken gelişim dönemidir. Tüp bebek laboratuvarında embriyonun gelişimi ve görünümü belirli günlerde değerlendirilir.
İlgili terimler: Döllenme · Blastokist · Embriyo Derecelendirme · Embriyo Transferi
Embriyo dondurma, gelişimi saklamaya uygun bulunan embriyoların ileride kullanılmak üzere çok düşük sıcaklıklarda korunmasıdır. Çoğunlukla vitrifikasyon yöntemi kullanılır. Embriyo daha sonra çözülerek dondurulmuş embriyo transferi için hazırlanabilir.
İlgili terimler: Dondurulmuş Embriyo Transferi · Vitrifikasyon · Blastokist · Embriyo
Embriyo derecelendirme, embriyoların görünümüne göre gelişim kalitesinin sınıflandırılmasıdır. Bu değerlendirme uygun embriyonun seçilmesine yardımcı olur. Derece bir olasılık göstergesidir, tek başına gebeliği garanti etmez.
İlgili terimler: Blastokist · Embriyo Transferi · İç Hücre Kütlesi
Embriyo transferi, laboratuvarda gelişen embriyonun ince bir kateterle rahim içine yerleştirilmesi işlemidir. Hangi gün ve kaç embriyonun transfer edileceği kişiye göre değişir, bu kararı tedavi ekibiniz verir.
İlgili terimler: Blastokist · Dondurulmuş Embriyo Transferi · Endometrium · İmplantasyon
Endometrium, rahmin iç yüzeyini kaplayan ve embriyonun tutunduğu tabakadır. Endometriumun hazırlanma biçimi kişiye ve tedavi planına göre değişir.
İlgili terimler: Embriyo Transferi · İmplantasyon · Progesteron
Endometriozis, rahim iç tabakasına benzer dokunun endometrium ve rahim kas tabakası dışındaki bölgelerde bulunmasıyla karakterize bir hastalıktır. Ağrıya ve infertiliteye yol açabilir. Yumurtalıklarda endometrioma görülebilir. Bazı kişilerde belirti bulunmayabilir.
İlgili terimler: Endometrioma · Adenomyozis · İnfertilite · Yumurta Dondurma
Erken yumurtalık yetmezliği, yumurtalık işlevinin 40 yaşından önce azalması ya da durmasıdır.
Âdet düzensizliği veya kesilmesi, AMH'de düşüş ve FSH'de yükselme gibi bulgularla seyredebilir.
İlgili terimler: AMH · FSH · Over Rezervi
Erkek infertilitesi, gebelik elde edilememesinde erkeğe ait üreme etkenlerinin rol oynadığı durumları kapsar. Sperm üretimi, sperm işlevi, üreme kanallarının yapısı, hormonlar veya boşalma sorunları etkili olabilir. Değerlendirme çoğunlukla üreme öyküsü ve spermiogramla başlar.
İlgili terimler: Spermiogram · Varikosel · Azospermi · Sperm DNA Fragmantasyonu
FSH, yani Folikül Stimüle Edici Hormon, beyindeki hipofiz bezinden salgılanan, kadınlarda yumurtalıklarda folikül gelişimi ve yumurta olgunlaşmasını, erkeklerde ise testislerde sperm üretimini destekleyen üreme sistemiyle ilgili bir hormondur.
İlgili terimler: AMH · Over Rezervi · Östradiol · Antral Folikül Sayısı
Folikül, yumurtalıkta içinde bir yumurta barındıran, sıvıyla dolu küçük keseciktir. Her folikülün içinden olgun bir yumurta çıkmayabilir, bu beklenen bir durumdur. Folikül takibi, çatlatma iğnesinin ve yumurta toplamanın zamanlamasını belirlemeye yardımcı olur.
İlgili terimler: Antral Folikül Sayısı · Çatlatma İğnesi · Yumurta Toplama · Östradiol
Gonadotropinler, yumurtalıkları uyararak birden fazla folikülün gelişmesini sağlayan enjeksiyon ilaçlardır. Tedavi sırasında ultrason ve hormon testleriyle yakın takip yapılır.
İlgili terimler: Folikül · FSH · Çatlatma İğnesi · OHSS
Hidrosalpenks, fallop tüpünün çoğunlukla uç kısmından tıkanarak genişlemesi ve içinde sıvı birikmesidir. Tüpün işlevini bozabilir. Rahim boşluğuna ulaşan sıvı embriyonun tutunma ortamını etkileyebildiği için tüp bebek öncesinde değerlendirilir.
İlgili terimler: HSG · Dış Gebelik · İnfertilite · Embriyo Transferi
Histeroskopi, rahim boşluğunun rahim ağzından ilerletilen ince ve kameralı bir aletle doğrudan incelenmesidir. Polip, rahim boşluğuna uzanan miyom ve yapışıklık gibi oluşumlar bu yöntemle tanınabilir. Uygun durumlarda aynı işlem sırasında tedavi uygulanabilir.
İlgili terimler: Rahim Polipi · Miyom · Endometrium · HSG
HSG, rahim içinin ve tüplerin açıklığını değerlendirmek için yapılan ilaçlı bir görüntüleme yöntemi입니다. Tüplerin açıklığı, doğal gebelik ihtimali ve bazı tedavi kararları için bilgi sağlar.
İlgili terimler: Endometrium · Embriyo Transferi
İmplantasyon, transfer edilen embriyonun rahim iç tabakasına yerleşip tutunmasıdır. Bu süreç embriyo kalitesi, rahim ortamı ve zamanlama gibi birçok etkenle ilişkilidir. Tutunmanın gerçekleşip gerçekleşmediği, transferden bir-iki hafta sonra yapılan beta hCG testiyle değerlendirilir.
İlgili terimler: Embriyo Transferi · Endometrium · Beta hCG
İnfertilite, düzenli ve korunmasız cinsel ilişkiye rağmen genellikle 12 ay içinde gebelik elde edilememesiyle tanımlanır. Değerlendirme 35 yaş altında genellikle 12 ay, 35 yaş ve üzerinde 6 ay sonra başlatılır. 40 yaş üzerinde veya infertiliteyle ilişkili bilinen bir durum varsa daha erken değerlendirme gerekebilir.
İlgili terimler: Erkek İnfertilitesi · Ovulasyon · Spermiogram · Tüp Bebek
Kimyasal gebelik, beta hCG testinin pozitifleştiği fakat gebeliğin ultrasonda görülebilecek klinik aşamaya ilerlemeden sonlandığı çok erken gebelik kaybıdır. Gebelik kesesi ultrasonda izlenmez ve beta hCG değeri takipte düşer.
İlgili terimler: Beta hCG · İmplantasyon · Dış Gebelik · Gebelik Kaybı
Mikroenjeksiyon, laboratuvarda tek bir spermin doğrudan yumurtanın içine verilmesiyle döllenmenin sağlandığı tüp bebek yöntemidir. Yöntem çoğunlukla erkeğe bağlı kısırlık durumlarında tercih edilir.
İlgili terimler: Döllenme · Azospermi · Embriyo Transferi · Micro TESE
Miyom, rahmin kas tabakasından gelişen iyi huylu bir kitledir. Üreme sağlığı üzerindeki etkisi miyomun rahim boşluğuyla ilişkisine, yerine, büyüklüğüne ve sayısına göre değişir. Rahim boşluğunu bozan submüköz miyomlar fertiliteyi daha belirgin etkileyebilir.
İlgili terimler: Histeroskopi · Endometrium · Rahim Polipi · İnfertilite
OHSS, yumurtalıkların uyarıcı ilaçlara aşırı yanıt vermesiyle ortaya çıkabilen bir durumdur.
Yumurta gelişimini sağlayan ilaçların etkisiyle yumurtalıklar beklenenden fazla tepki verdiğinde karında şişkinlik, bulantı ve rahatsızlık görülebilir.
İlgili terimler: Çatlatma İğnesi · Gonadotropin · Yumurta Toplama
Yumurtalık rezervi, bir kadının yumurtalıklarında kalan yumurta sayısını ve kalitesini ifade eden kavramdır.
İlgili terimler: AMH · FSH · Antral Folikül Sayısı · Erken Yumurtalık Yetmezliği
Ovulasyon, olgunlaşan yumurtanın yumurtalıktaki folikülden salınmasıdır. Yumurtlama zamanı her âdet döngüsünde aynı güne denk gelmeyebilir. Âdet düzeni, ultrason, hormon testleri veya ovulasyon testleri değerlendirmede kullanılabilir.
İlgili terimler: Folikül · Progesteron · PMOS · Çatlatma İğnesi
Östradiol, yumurtalıklardan salgılanan ve folikül gelişiminin takibinde kullanılan bir östrojen hormonudur. Değer, ultrason bulgularıyla birlikte değerlendirilir.
İlgili terimler: Folikül · FSH · Gonadotropin
PGT, transfer öncesinde embriyodan alınan birkaç hücrenin genetik açıdan incelendiği testtir.
Test uygun embriyonun seçilmesine yardımcı olabilir, ama her çift için gerekli değildir ve tek başına sağlıklı gebeliği garanti etmez.
İlgili terimler: Blastokist · Embriyo Derecelendirme · Embriyo Transferi
Progesteron, rahim iç tabakasını gebeliğe hazırlayan ve embriyonun tutunmasını destekleyen hormondur.
İlgili terimler: Endometrium · Embriyo Transferi · Beta hCG
PMOS; yumurtlama düzenini, androjen düzeylerini ve metabolik sağlığı etkileyebilen karmaşık bir sendromdur. Tanıda âdet ve ovulasyon düzeni, klinik veya biyokimyasal androjen fazlalığı ve polikistik over morfolojisi yaşa uygun ölçütlerle değerlendirilir.
İlgili terimler: Ovulasyon · AMH · Antral Folikül Sayısı · İnfertilite
Endometrial polip, rahim iç tabakasındaki bez ve destek dokusunun bölgesel büyümesiyle rahim boşluğuna doğru uzanan oluşumdur. Çoğu iyi huyludur. Ara veya düzensiz kanamaya yol açabilir ve infertilite değerlendirmesinde saptanabilir.
İlgili terimler: Endometrium · Histeroskopi · Miyom · İnfertilite
Spermiogram, semen hacmi ve pH değerinin yanı sıra sperm sayısı, hareketliliği, canlılığı ve morfolojisi gibi özelliklerin incelendiği laboratuvar testidir. Semen değerleri örnekler arasında değişebilir. Tek bir sonuç, doğurganlığı veya infertiliteyi tek başına belirlemez.
İlgili terimler: Sperm Morfolojisi · Sperm Hareketliliği · Azospermi · Erkek İnfertilitesi
Sperm DNA fragmantasyonu, sperm hücrelerindeki genetik materyalde bulunan kırıkların düzeyini ifade eder. Özel testlerle ölçülebilir fakat erkek infertilitesinin ilk değerlendirmesinde rutin olarak önerilmez. Tekrarlayan gebelik kaybı gibi seçilmiş durumlarda değerlendirmeye alınabilir.
İlgili terimler: Erkek İnfertilitesi · Spermiogram · Sperm Morfolojisi · Mikroenjeksiyon
Sperm hareketliliği, semen örneğindeki spermlerin ne kadarının hareket ettiğini ve ne kadarının ileri yönde ilerlediğini gösteren özelliktir. Yumurta hücresine ulaşabilme açısından değerlendirilir. Sonuç diğer semen parametreleriyle birlikte yorumlanır.
İlgili terimler: Spermiogram · Sperm Morfolojisi · Aşılama · Erkek İnfertilitesi
Sperm morfolojisi; sperm hücrelerinin baş, orta bölüm ve kuyruk yapısının mikroskop altında değerlendirilmesidir. Sonuç, belirlenen ölçütlere göre normal biçimli kabul edilen spermlerin oranını gösterir. Morfoloji değeri tek başına gebelik ihtimalini belirlemez.
İlgili terimler: Spermiogram · Sperm Hareketliliği · Erkek İnfertilitesi · Mikroenjeksiyon
TESE, menide sperm bulunmayan durumlarda spermin doğrudan testis dokusundan cerrahi yolla elde edildiği işlemdir. Mikro-TESE, bu işlemin mikroskop yardımıyla yapılan, sperm içerebilecek bölgelerin daha ayrıntılı arandığı biçimidir.
İlgili terimler: Azospermi · Mikroenjeksiyon
Tekrarlayan tüp bebek başarısızlığı, günlük kullanımda birden fazla embriyo transferinden sonra gebelik elde edilememesini anlatır. Tıbbi değerlendirmedeki daha dar karşılığı tekrarlayan implantasyon başarısızlığıdır.
ASRM, sabit bir deneme sayısı yerine yaş, embriyonun genetik durumu ve transfer edilen iyi kaliteli blastokistlerin toplam pozitif gebelik testi olasılığının birlikte değerlendirilmesini önerir. Her başarısız transfer RIF anlamına gelmez.
İlgili terimler: İmplantasyon · Blastokist · Embriyo Transferi · PGT
Tüp bebek, yumurta ile spermin laboratuvar ortamında döllenmesini ve gelişen embriyonun rahme transfer edilmesini kapsayan yardımcı üreme yöntemidir. Döllenme klasik IVF yöntemiyle veya mikroenjeksiyonla sağlanabilir.
İlgili terimler: Yumurta Toplama · Döllenme · Embriyo Transferi · Mikroenjeksiyon
Varikosel, testisin çevresindeki pampiniform pleksus adı verilen toplardamar ağının genişlemesidir. Bazı erkeklerde testis işlevini ve semen değerlerini etkileyebilir. Her varikosel infertiliteye yol açmaz veya tedavi gerektirmez.
İlgili terimler: Erkek İnfertilitesi · Spermiogram · Sperm Hareketliliği · Azospermi
Yumurta toplama, olgunlaşan yumurtaların ince bir iğneyle yumurtalıklardan alındığı işlemdir.
Toplanan yumurtalar laboratuvara alınır ve döllenme için hazırlanır.
İlgili terimler: Çatlatma İğnesi · Folikül · Döllenme · OHSS
Yumurta dondurma, yumurtalıklardan toplanan olgun oositlerin ileride kullanılmak üzere çok düşük sıcaklıklarda saklanmasıdır. Günümüzde çoğunlukla vitrifikasyon adı verilen hızlı soğutma yöntemi kullanılır. İşlem gelecekte gebelik elde edileceğini garanti etmez.
İlgili terimler: Yumurta Toplama · Over Rezervi · AMH · Embriyo Dondurma
Kaynaklar
Tanımlar aşağıdaki güncel kılavuz ve otorite belgelerine dayandırılmıştır:
American Society for Reproductive Medicine (ASRM), Practice Committee. Fertility evaluation of infertile women: a committee opinion. Fertility and Sterility, 2021;116:1255–1265.
ESHRE, ASRM, IMS, CRE WHiRL. Premature Ovarian Insufficiency (POI) — International Evidence-Based Guideline. 2024.
ESHRE Good Practice in the IVF Laboratory Working Group. ESHRE recommendations on Good Practice in the IVF laboratory.
ASRM, SRBT, SART Practice Committees. In vitro maturation: a committee opinion. Fertility and Sterility, 2021;115:298–304.
ASRM, Practice Committee. Recurrent pregnancy loss: a committee opinion. Fertility and Sterility, 2026.
National Institute for Health and Care Excellence (NICE). Fertility problems: assessment and treatment. NICE Guideline, 31 Mart 2026.
International Reproductive Health Education Collaboration / ESHRE. What is ICSI? (hasta bilgilendirme broşürü).
Xu J, Yang N, Tang H. Impact of single blastocyst selection strategy on pregnancy outcomes in frozen embryo transfer. Ginekologia Polska, 2026;97(4):312–317.
World Health Organization. Guideline for the prevention, diagnosis and treatment of infertility. Geneva: WHO; 2025.
Zegers-Hochschild F, Adamson GD, Dyer S, et al. The International Glossary on Infertility and Fertility Care, 2017. Fertility and Sterility. 2017;108:393–406.
Teede HJ, Tay CT, Laven JJE, et al. Recommendations from the 2023 International Evidence-based Guideline for the Assessment and Management of Polycystic Ovary
Syndrome. Fertility and Sterility. 2023;120:767–793.
American Society for Reproductive Medicine. PCOS is Now PMOS: Understanding the Name Change. 27 Mayıs 2026.
ESHRE Endometriosis Guideline Development Group. ESHRE Guideline: Endometriosis. 2022.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Fertility evaluation of infertile women: a committee opinion. Fertility and Sterility. 2021;116:1255–1265.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Evidence-based outcomes after oocyte cryopreservation for donor oocyte IVF and planned oocyte cryopreservation: a guideline. Fertility and Sterility. 2021;116:36–47.
Practice Committees of ASRM, SART and SRBT. A review of best practices of rapid-cooling vitrification for oocytes and embryos: a committee opinion. Fertility and Sterility. 2021.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Comprehensive guidance for human embryology, andrology, and endocrinology laboratories: management and operations. Fertility and Sterility. 2022;117:1183–1202.
World Health Organization. WHO laboratory manual for the examination and processing of human semen. 6th ed. Geneva: WHO; 2021.
American Urological Association and American Society for Reproductive Medicine. Diagnosis and Treatment of Infertility in Men: AUA/ASRM Guideline. 2024 amendment.
National Institute for Health and Care Excellence. Ectopic pregnancy and miscarriage: diagnosis and initial management. NICE Guideline NG126. Current version.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Recurrent pregnancy loss: a committee opinion. Fertility and Sterility. 2026.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Role of tubal surgery in the era of assisted reproductive technology: a committee opinion. Fertility and Sterility. 2021;115:1143–1150.
Vitale SG, Haimovich S, Laganà AS, et al. Endometrial polyps: an evidence-based diagnosis and management guide. European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology. 2021;260:70–77.
Asian Society of Endometriosis and Adenomyosis. Guidelines for managing adenomyosis. Reproductive Medicine and Biology. 2023.
Practice Committee of the American Society for Reproductive Medicine. Recurrent implantation failure: a committee opinion. Fertility and Sterility. 2026.
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez. Kişisel tanı ve tedavi planı için hekim değerlendirmesi gerekir.
